|
Als je niet zichtbaar
bent, besta je niet
Spraakmakende
vrouwen die belangrijk zijn geweest voor de ontwikkeling van vrouwen
in Gelderland en daarbuiten. Hun baanbrekende werk voor de
ontwikkeling van vrouwen en meisjes door de jaren heen heeft een
belangrijke rol gespeeld in onze keuze. Voor velen zijn zij een
rolmodel geweest.
1. Marga
Klompé. (1912 – 1986)
Mej. dr. M. Klompé, oud-minister CRM en architecte van de
“Bijstandswet”. Vrouwenbelangenbehartiger achter de schermen. Eerste
vrouwelijke minister en later en tot nu toe de enige vrouwelijke
Minister
van Staat.
Een gedreven politica die haar tijd ver vooruit was. Op
13 oktober 1956 werd zij KVP-
minister van Maatschappelijk Werk.
Daarmee was ze de eerste vrouwelijke minister in Nederland.
Bij de
evacuatie van haar woonplaats Arnhem speelde Klompé een belangrijke
rol.
Onder de schuilnaam Truus ter Aken zat zij vervolgens
ondergedoken in Otterloo en Apeldoorn.
2. Sacha
Wijmer, Geb. in Brussel (1948)
Schrijfster/journalist, woonachtig in Zaltbommel. Sacha Wijmer was
medeoprichter van het blad
HOMOLOGIE en van DIVA.
Schreef samen met Anja van Kooten Niekerk het boek
VERKEERDE VRIENDSCHAP (1985), levensgeschiedenissen van
lesbische vrouwen in de eerste
helft van de 20e eeuw.
Hoe vonden zij hun weg in het labyrint van normen en oordelen
die in de Nederlandse samenleving van toen heerste over
vrouwelijkheid, seksualiteit en identiteit.
3. Antoinette
Hertsenberg,
Geb. in Den Haag (1964)
Groeide op in Apeldoorn en woont tegenwoordig met haar gezin in
Vierhouten. Was werkzaam in
een meidenwegloophuis. Kreeg de titel
Journalist van het Jaar 2009, door haar
spraakmakende berichtgeving
over de kredietcrisis en in het bijzonder over de DSB-Bank in het
consumentenprogramma TROS Radar. Op 19 oktober 2010 werd zij door
het maandblad
Opzij uitgeroepen
tot de
“machtigste mediavrouw van Nederland”.
4. Tine
Halkes ( 1920 – 2011)
Tine Halkes was bijzonder hoogleraar Feminisme en Christendom aan
de Theologische Faculteit te Nijmegen.
Zij was jarenlang onvermoeibaar voortrekster op het terrein van
vrouwen en kerk en feministische theologie, via - onder meer- het
Katholiek Vrouwendispuut en de nodige Werkgroepen Vrouw en Kerk. Ze
bracht al dan niet in oecumenisch en internationaal verband,
gevraagd en vermoedelijk vooral ook ongevraagd, haar inzichten over
de zo hoognodige veranderingen in de kerken naar voren. In 1964
verscheen hierover haar “Storm na de stilte”, over de plaats van de
vrouw in de kerk. Zij zette zich af tegen polarisatie. Bij het thema
Islam: “Niet kijken naar extremen, maar kijken met belangstelling”.
5. Ien
Dales (1931 – 1994)
Onconventionele PvdA-politica, die door zichzelf te blijven allengs
populairder werd. Begon haar loopbaan bij het christelijke
vormingsinstituut “Kerk en Wereld” en was later directeur van de
Sociale Dienst in Rotterdam. Na een periode als Tweede Kamerlid werd
zij burgemeester van Nijmegen. Doortastend bestuurder op
hoofdlijnen, wenste niet in te gaan op detailkritiek. De
Nijmegenaren gaven haar de koosnaam “Ma Flodder”. In 1989-1994
minister van Binnenlandse Zaken. Naar haar is de Ien Dales Award
genoemd, een tweejaarlijkse prijs voor integriteitsbeleid.
Elizabeth Schmitz,
burgemeester van Haarlem, was de levenspartner van
Ien Dales.
6. Hannah
van Buuren (1938)
In 1971 plaatste Hannah (Hanneke) van Buuren en haar vriendin Nel
Welle Donker in Nijmegen
een oproep in Vrij Nederland onder nummer
7152. Zij wilden graag met meer (getrouwde) lesbische
en biseksuele
vrouwen in contact komen. Er kwamen zoveel reacties dat men besloot
elkaar vaker
te ontmoeten. De oprichting van Groep 7152 was een
feit. Deze groep is nog altijd actief en viert
in 2011 haar 40 jarig
bestaan. Hannah van Buuren is schrijfster en activist in de 2e
feministische
golf en medeoprichtster van de feministische
organisatie Man Vrouw Maatschappij.
Nog steeds actief in de
Stichting Poort.
7. Koos
Vos, Geb. in Tiel (1928)
Koos Vos, was de eerste en lange tijd ook de enige vrouwelijke
scheper (schaapherder) in
Nederland. Met haar kudde heeft zij op de
Veluwe rond Hoog Buurlo van 1960 tot 1973 als
schaapherder
gezworven. Haar opvattingen over natuurbeheer brachten haar in
conflict
met Staatsbosbeheer. Zij werd door velen gesteund, maar het
mocht niet baten.
Tussen 1975 en 1979 begraasde zij met haar schapen
een stuk heide dat in eigendom was
van defensie. Zij leeft nu
teruggetrokken samen met haar vriendin op de Veluwe.
8. Helene
Kröller-Müller. (1868 – 1939)
Fanatieke
kunstverzamelaarster waaronder de beroemde Van Gogh verzameling. Als
mecenas gaf
Helene de moderne kunst
een duw. Zij stichtte het naar haar vernoemde museum op de
Hoge
Veluwe en was jarenlang daar directeur en inspirator van.
9.
Gon
Buurman, Geb. in Apeldoorn (1939).
Fotografe van
veel portretten en vrouwenprojecten o.a. Vrouwen Nu Voor Later.
Zij woont en werkt nu in Amsterdam: “Ik ben een mensenfotograaf”.
10.
Marian
Bakker (1944)
woonachtig in
Gelderland. Fotografe. Gon Buurman en Marian Bakker maakten veel
vrouwenfoto’s
van de lesbische subcultuur. Door het baanbrekende
fotografische werk werd de diversiteit van
de lesbische vrouw in
beeld gebracht: “Als je niet zichtbaar bent, besta je niet”.
11.
Koningin Wilhelmina (1880-1962)
Bij de Spraakmakende vrouwen in Gelderland staat Wilhelmina,
koningin der Nederlanden, prinses van Oranje-Nassau op eenzame
hoogte.
 Geboren
in 's-Gravenhage op 31 augustus 1880 en overleden in Apeldoorn op 28
november 1962 in paleis ’t Loo.
Dochter van koning Willem III en Koningin Emma, die al op haar
tiende, aanvankelijk onder het regentschap van haar moeder, koningin
werd. In september 1898 werd zij als koningin ingehuldigd en
regeerde tot 1948.
In de Tweede Wereldoorlog werd zij uitermate populair. Nadat zij in
de meidagen van 1940 noodgedwongen was uitgeweken naar Londen gaf
zij haar rol als 'Moeder des Vaderlands' ten volle gestalte door het
verzet via radio-toespraken te inspireren. Zag zichzelf als
leidsvrouwe van een vernieuwd en verenigd volk. Nadat na de
bevrijding bleek dat de oorlog niet de politieke vernieuwing had
gebracht die zij had gewenst, deed zij afstand van de troon. “Moeder
des Vaderlands” werd zij liefkozend genoemd, maar volgens de
Engelsen in hun conflict met de Boeren was zij de “ de enige man op
een Europese Troon”
Prinses Wilhelmina was een krachtige persoonlijkheid, zeer
godsdienstig en temperamentvol.
|
|
